Bóng đá Trung Quốc đang trong những ngày chao đảo. Nhà đương kim vô địch Giang Tô bất ngờ sụp đổ vì thiếu tiền, báo hiệu về một chuỗi phản ứng dây chuyền, do thời gian dài đã qua phát triển theo kiểu bong bóng.

Các CLB Trung Quốc đầu tư rất nhiều tiền, nhờ sự hậu thuẫn của những nhà tài trợ. Nhưng lợi nhuận lại không bù được chi phí. Các CLB cũng chưa thể tự nuôi sống mình. Vì thế, khi nhà tài trợ gặp khó khăn, CLB cũng lao đao.

Một thống kê gây sốc về bóng đá Trung Quốc là trong 10 năm qua, đã có 45 CLB sụp đổ, phần lớn vì không đủ tài chính duy trì. Nhưng giật mình cho bóng đá Trung Quốc, bóng đá Việt Nam hẳn cũng "toát mồ hôi" vì đã một thời có kiểu bong bóng tương tự.

Navibank Sài Gòn

Đại gia Nguyễn Vĩnh Thọ hay còn gọi là bầu Thọ từng gây sốt làng bóng đá Việt, trong 3 năm chống lưng cho CLB Navibank Sài Gòn. Mới bắt đầu chơi bóng đá, bầu Thọ đã chi 15 tỷ đồng để đưa Quân khu 4 vào TP HCM thi đấu tại V.League 2010.

CLB này sau đó đổi tên thành Navibank Sài Gòn và ở năm 2010, bầu Thọ cũng chi đến 80 tỷ đồng để thuê Trung tâm huấn luyện Công an quận 5 hòng có cơ sở vật chất tốt cho toàn đội rèn luyện.

Nhìn đế chế Trung Quốc sụp đổ lại toát mồ hôi khi nhớ thời hỗn loạn của bóng đá Việt Nam - Ảnh 1.

Bầu Thọ (giữa)

Ở mùa giải thứ 2 chơi V.League, bầu Thọ còn thực hiện hàng loạt những thương vụ "bom tấn", như chiêu mộ Quang Hải (9 tỷ đồng), Tài Em (7 tỷ), Duy Khanh, Được Em (12 tỷ)... Sau này, khi nhìn lại thời gian "chơi" bóng đá của mình, bầu Thọ mới thống kê một con số, rằng ông đã chi gần 300 tỷ đồng (gần 15 triệu USD) cho 3 năm phiêu lưu tại V.League.

Được đầu tư nhiều tiền nhưng kết quả thi đấu của Navibank Sài Gòn không tốt. Mùa 2010, CLB này đứng hạng 13/14, phải chơi play-off để trụ hạng. Mùa 2011, họ chơi tốt hơn nhưng cũng chỉ cán đích ở vị trí thứ 8/14. Đến mùa 2012, họ cũng chỉ nhích lên được thêm 1 hạng, là thứ 7/14.

Cả thèm chóng chán, cuối cùng nhờ LĐBĐ TP.HCM đứng giữa, bầu Thọ bán được Navibank Sài Gòn cho Công ty cổ phần đầu tư và phát triển Xuân Thủy (Ninh Bình) với giá 21 tỷ đồng. Công ty này cũng đứng ra trả số lương 3 tháng mà đội bóng còn nợ cầu thủ cũng như các khoản thưởng còn thiếu. Tuy nhiên, sau khi thanh toán xong các khoản này thì vào ngày 28/10/2012, CLB Navibank Sài Gòn cũng chính thức bị xóa xổ.

The Vissai Ninh Bình

Bầu Trường là cái tên đình đám một thời của bóng đá Việt Nam. Mùa nào cao, ông chi cả trăm tỷ đồng cho The Vissai Ninh Bình. Trung bình từ năm 2007 - 2014, ông đầu tư khoảng 50 tỷ đồng mỗi mùa cho bóng đá.

Với túi tiền rủng rỉnh của bầu Trường, Ninh Bình từng thực hiện nhiều thương vụ đắt đỏ như thủ môn Mạnh Dũng (2012) giá 12 tỷ đồng, trung vệ Như Thành (2009) giá 8 tỷ đồng, tiền đạo Việt Thắng (2009) giá 8 tỷ đồng và nhiều cái tên nổi tiếng khác, như thủ môn Đinh Hoàng La, tiền vệ Mai Tiến Thành...

Nhìn đế chế Trung Quốc sụp đổ lại toát mồ hôi khi nhớ thời hỗn loạn của bóng đá Việt Nam - Ảnh 3.

Bầu Trường (áo sơ mi xanh)

Cùng với đó, bầu Trường cũng thể hiện sự cưng chiều cầu thủ bằng cách trả lương, thưởng cực cao, ở hàng top đầu của V.League.

Nhưng đáng tiếc là vung tiền nhiều trong khi công tác quản lý lại lỏng lẻo, bầu Trường sau đó nhận trái đắng. Năm 2014, bầu Trường phát hiện những biểu hiện tiêu cực ở CLB của chính mình khi thi đấu AFC Cup. Ông đã đưa ra quyết định dũng cảm khi tự khui tiêu cực, dẫn đến việc 9 cầu thủ Ninh Bình phải ra tòa chịu xét xử.

Sau vụ việc trên, The Vissai Ninh Bình cũng bị xóa sổ.

Xi Măng Xuân Thành Sài Gòn

Với sự hậu thuẫn của bầu Thụy, Xi Măng Xuân Thành Sài Gòn từng gây sốc khi chiêu mộ Huỳnh Kesley, Phước Tứ với giá lần lượt là 15 tỷ đồng và 12 tỷ đồng. Cặp trung vệ Minh Đức, Đình Luật có giá nhẹ nhàng hơn cũng tốn 7 tỷ đồng để ký vào bản hợp đồng kéo dài 3 năm.

Đáng nói, thời điểm năm 2011, CLB này chiêu mộ toàn bom tấn kể trên chỉ để đá... hạng Nhất. Và nhờ đó, họ đã thăng hạng lên V.League mùa 2012. Ở mùa này, Xi Măng Xuân Thành Sài Gòn cán đích hạng Ba, nhưng không hiểu sao sau đó, bầu Thụy lại muốn bán rẻ đội bóng với giá 60 tỷ đồng, hoặc không thì cho... giải tán. Cuối cùng, bầu Thụy nhường đội bóng cho em trai là bầu Thủy quản lý.

Nhìn đế chế Trung Quốc sụp đổ lại toát mồ hôi khi nhớ thời hỗn loạn của bóng đá Việt Nam - Ảnh 4.

Hai anh em bầu Thụy, bầu Thủy

Ở mùa 2013, CLB này bất ngờ bị tố cáo chơi thiếu tích cực khi gặp Kiên Giang (vòng 19 V.League). Trước đó, Xi Măng Xuân Thành Sài Gòn đã nhiều lần bị tố cáo thi đấu không hết sức nên lần này bị VFF trừ 4 điểm.

Bất mãn trước quyết định của VFF, anh em nhà bầu Thụy - bầu Thủy đã giải tán CLB.

Sau những câu chuyện kém vui kể trên, bóng đá Việt Nam đã phát triển có phần chắc chắn hơn. Thế nhưng vẫn còn những đội bóng gặp khó khăn tài chính thời gian qua, hoặc sự biến mất của những ông bầu đại gia.

Bầu Thắng là một cái tên cực kì tâm huyết với bóng đá Việt Nam nói chung và CLB Long An nói riêng, nhưng vài năm trở lại đây đã "quy ẩn". Tỷ phú Trịnh Văn Quyết từng vung rất nhiều tiền cho CLB Thanh Hóa, nhưng rồi cũng từ bỏ bóng đá vào cuối năm 2018.

Mới nhất, CLB Quảng Ninh suýt nữa sụp đổ vì khó khăn tài chính, dù nhiều năm qua phát triển khá căn cơ. Tất nhiên, vụ việc của Quảng Ninh phần nhiều còn do tác động từ đại dịch Covid-19, nhưng không thể phủ nhận bóng đá Việt Nam vẫn non yếu ở mảng nền móng.

V.League đã bớt phát triển bong bóng, chi tiêu ở mỗi CLB có phần hợp lý hơn, nhưng đa phần đều chưa thể tự nuôi sống mình mà vẫn dựa chủ yếu vào nhà tài trợ. Chúng ta sẽ còn rất nhiều điều cần thay đổi, để mong một ngày không lâm vào khủng hoảng như bóng đá Trung Quốc.